Forsendur þessa breyttust síðasta október. Reyndar hófst breytingin á viðhorfinu mun fyrr síðasta ár, með hruni krónunnar. Krafan um stöðugan gjaldmiðil knúði umræðuna áfram meðal atvinnulífsins og fleiri heimili fundu fyrir því á sínu eigin skinni hve erfitt það er að treysta á hina íslensku krónu, sem minnkaði bara að verðgildi, en samt varð alltaf dýrara og dýrara að fá hana lánaða. Eftir eilítið fum og fuður á landsfundum fyrr á árinu leit út fyrir að enn einar kosningarnar yrði viðkvæðið að ekki væri líklegur Evrópusinnaður meirihluti á þingi og því væru Evrópumál ekki á dagskrá. Sem betur fer hafa raddir flestra flokka, með nokkrum hávaða, bent á að slíkur málflutningur gangi ekki í dag; möguleg aðild að Evrópusambandinu sé einfaldlega eitt af brýnustu hagsmunamálum kjósenda í dag.
Allir flokkar virðast átta sig á þessu í dag, þannig að enginn þeirra er í hatrammri baráttu gegn aðildarviðræðum. Vinstri græn munu ekki standa í vegi fyrir “lýðræðislegum vilja” og “lýðræðislegum farvegi”. Hvernig svo sem túlka ber þau orð. Sjálfstæðismenn vilja reyna aðrar leiðir fyrst, eins og að taka upp evru einhliða. Þegar búið er að útskýra fyrir þeim nógu oft að slíkt stendur Íslendingum ekki til boða mun flokkurinn mögulega hverfa á raunhæfari mið með upptöku evru eftir aðild, líkt og Bjarni Benediktsson talaði um hér í Fréttablaðinu fyrir ekki svo löngu.
Þau voru reyndar einkennileg viðbrögð sjálfstæðismanna við því að Evrópusambandið hafnaði þeirri hugmynd að Ísland gæti tekið upp evru í samstarfi við Alþjóðagjaldeyrissjóðinn. Einn þingmaður flokksins talaði meira að segja um að sendiherra ESB væri að blanda sér í innanríkismál og kosningabaráttu hér á landi. Það hlýtur að vera einhver misskilningur hjá þingmanninum að Evrópusambandið hafi ekkert um það að segja hvaða lönd geti tekið upp gjaldmiðil Evrópusambandsríkja og hver ekki. Að taka upp gjaldmiðil annars ríkis, án þess að það valdi milliríkjadeilu, getur ekki verið innanríkismál. Hvað þá að það geti verið innanflokksmál. Það er einnig misskilningur hjá hluta flokksins að telja að Evrópuhagsmunirnir felist í því eingöngu að taka upp nýja mynt.
Þrátt fyrir þessi villuljós eru Evrópumál loksins komin á dagskrá sem alvöru kosningamál. Loksins.
Leiðari FRBL, 22.4.09
Hver er þín skoðun?